TÜRKİYE CUMHURİYETİ DEVLET DEMİRYOLLARI İŞLETMESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ HATLARINDA DİĞER ŞAHISLARA AİT TRENLERİN İŞLETİLMESİNE DAİR YÖNETMELİK

    Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü Hatlarında Diğer Şahıslara Ait Trenlerin İşletilmesine Dair Yönetmelik

    Ulaştırma Bakanlığından

    Resmi Gazete Tarihi: 19/04/2005

    Resmi Gazete Sayısı: 25791

    BİRİNCİ BÖLÜM : Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

    Amaç

    Madde 1 - Bu Yönetmeliğin amacı, TCDD dışındaki diğer şahıslara ait yük ve yolcu trenlerinin TCDD hatlarında işletilmesine dair usul ve esasları düzenlemektir.

    Kapsam

    Madde 2 - Bu Yönetmelik, TCDD alt yapısını kullanacak diğer şahıslara ait yük ve yolcu trenlerinin TCDD hatlarında işletilmesine ilişkin usul ve esasları kapsar.

    Dayanak

    Madde 3 - Bu Yönetmelik, 8/6/1984 tarihli ve 233 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.

    Tanımlar

    Madde 4 - Bu Yönetmelikte geçen;

    Kuruluş: TCDD'yi,

    TCDD: Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğünü,

    Genel Müdürlük: TCDD Genel Müdürlüğünü,

    Bağlı ortaklık: Kuruluşa bağlı ortaklıkları (TÜLOMSAŞ, TÜVASAŞ, TÜDEMSAŞ),

    Diğer şahıslar: Mülkiyet, kiralama ve sair hukuki sebeplerle çeken/çekilen demiryolu araçlarını elinde bulunduran ve Kuruluş ile bu Yönetmelik gereğince, işletme sözleşmesi imzalayan yerli/yabancı gerçek veya tüzel kişileri,

    Üçüncü şahıslar: Kuruluş ve diğer şahıslar/işletmeci dışında kalan gerçek ve tüzel şahısları,

    Diğer şahıslara ait trenler: Diğer şahıslar tarafından işletilen trenleri,

    Altyapı: Demiryolu araçlarının seyrinde ve trafiğin emniyetinde gerekli olan bütün demiryolu hatlarını ve sabit tesislerini,

    İşletmeci: Diğer şahıslar tanımında belirlenen ve Kuruluş altyapısını ücret karşılığı kullanarak tren işletenleri,

    Emniyet sertifikası: Kuruluşun işletme ve teknik mevzuatına uygun olarak, alt yapıyı kullanacak araç ile bu araçları çalıştıracak personelin bir tehlike oluşturmadan hizmeti sağlamak amacıyla, emniyet konusunda uyulması gerekli zorunlulukları yerine getirdiğini, eğitim ve deneyim kazandığını gösteren, Kuruluş ya da diğer yetkili kurum/kuruluşlar tarafından verilecek belgeyi,

    RIV: Uluslararası trafikte, yük vagonlarının karşılıklı kullanılması hakkındaki anlaşmayı,

    RIC: Uluslararası trafikte yolcu vagonları ve furgonların karşılıklı kullanılması hakkındaki anlaşmayı,

    RID: Tehlikeli eşyaların demiryolu ile uluslararasında taşınmasına ilişkin yönetmeliği,

    UIC: Uluslararası Demiryolu Birliğini,

    COTIF: Uluslararası demiryolu taşımalarına ilişkin sözleşmeyi,

    Tren: Sevke hazır hale getirilen bir veya birden fazla çeken ve/veya çekilen aracı,

    İstasyon: Trafikle ilgili hizmetlerin görüldüğü, yolcu ve/veya eşya taşımasını yapmaya yarayan demiryolu ve tesislerinin bulunduğu işyerlerini,

    Çeken araç: Demiryolu üzerinde çalışan her türlü, lokomotif, tren setleri, ray otobüsü, motorlu trenler ve banliyö dizilerini,

    Çekilen araç: Her türlü yük ve yolcu taşımasında kullanılan vagonları,

    Değerlendirme komisyonu: Genel müdür yardımcısı başkanlığında, yük, yolcu ve çeken/çekilen araçlar ile trafikten sorumlu daire başkanlarından oluşan heyeti

    ifade eder.

    İKİNCİ BÖLÜM : Başvuru Koşulları

    Başvuru

    Madde 5 - Kuruluş hatlarında tren işletmek isteyen diğer şahıslar, trenleri ne maksatla işleteceklerini içeren belge ve bilgilerle birlikte Kuruluşa yazılı olarak başvurur. Başvuruda; işletmecilik yapılacak parkur, çeken/çekilen araçların inşa tarzı hakkında fikir verebilecek ve gerekli olabilecek her türlü açıklamalı konstrüksiyon, resim, hesaplamalar, personele ilişkin bilgi ve belgeler bulunur.

    Çeken/Çekilen araçların teknik standartları

    Madde 6 - İşletmeciye ait çeken/çekilen araçlar; UIC, RIV ve RIC bürolarının yayınladığı standartlara ve Kuruluş alt yapısına uygun olmalı ve ulusal veya uluslararası muteber yetkili bir kuruluşça onaylanır.

    Başvuruların değerlendirilmesi

    Madde 7 - Kuruluş değerlendirme komisyonu, başvuruları teknik, işletmecilik ( Hat kapasitesi, orer, gabari, dingil basıncı, terminal hizmetleri ve benzeri) ve ekonomik yönden değerlendirir. Uygun bulunması durumunda başvuru taleplerini kabul eder.

    Başvuruda bulunamayacak olanlar

    Madde 8 - Aşağıda görev ve unvanları sayılanlardan,

    a) TCDD Yönetim Kurulu üyeleri,

    b) Genel Müdür ve yardımcıları,

    c) Başvuru taleplerini kabul edenler, sonuçlandırmak ve denetlemekle görevli olanlar, sözleşmeyi, imzalayan ve onaylayanlar,

    d) (a), (b), (c) bentlerinde belirtilen şahısların eşleri ve üçüncü dereceye kadar (üçüncü derece dâhil) kan ve kayın hısımları,

    e)Yönetim kurullarında görevli oldukları şirketlerin (anonim şirketler hariç) (a) ve (b) bentlerinde belirtilen şahısların ortakları,

    f) 8/9/1983 tarihli ve 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu, 4/1/2002 tarihli 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ile diğer kanunlardaki hükümler gereğince geçici veya sürekli olarak kamu ihalelerine katılmaktan yasaklanmış olanlar

    doğrudan veya dolaylı olarak başvuruda bulunamaz.

    ÜÇÜNCÜ BÖLÜM : Sözleşme ve İşletme Şartları

    Sözleşme yapılması

    Madde 9 - Kuruluş ile işletmeci arasındaki ilişkiler, tren işletmeciliği ile ilgili altyapı kullanımı, idari, teknik ve mali koşulları içeren bir sözleşme ile düzenlenir.

    Bu sözleşme asgari aşağıdaki bilgileri içerir:

    a) İşletmecilik alanı ( yolcu/yük),

    b) Kuruluşun verdiği hizmetler,

    c) Alt yapı kullanım ücreti,

    d) İşletmecinin verdiği hizmetler,

    e) Çalıştırılacak personel,

    f) Kullanılacak araçlar,

    g) Emniyet sertifikası,

    h) Mali koşullar,

    i) Sorumluluklar,

    j) Sigorta,

    k) Bakım/Onarım,

    l) Denetim,

    m) Eğitim,

    n) Teminatlar,

    o) Kullanılacak hat kesimleri,

    p) Trenin işletme parametreleri,

    r) Zaman ve seyir grafikleri,

    s) Tren ve manevra planlaması,

    t) Sunulacak terminal hizmetleri,

    u) Hat işgal ücretleri.

    Genel Müdürlük; sözleşme yapmaya/imzalamaya, sözleşme ücret, koşul, süresini belirlemeye ve sözleşmede değişiklik yapmaya yetkilidir.

    Taşımalar

    Madde 10 - İşletmeci; Kuruluş şebekesinin dingil basıncı sınırlamalarına, gabari profillerine, RIV, RIC, RID koşullarına ve Kuruluş mevzuatına uymak zorundadır.

    Tehlikeli madde taşımaları

    Madde 11 - İşletmeci, tehlikeli maddeleri RID hükümlerine ve Kuruluş mevzuatına uygun olarak taşımayı kabul eder.

    Kuruluşun sorumlulukları

    Madde 12 - İşletmecinin altyapıyı kullanması sırasında uğradığı ve sebebi altyapı olan parasal zararlara ilişkin Kuruluşun sorumluluğu ilgili sözleşmede tanımlanır.

    Ancak Kuruluş;

    a) Zarar verici olaya, durumun özel koşullarına göre istenilen özeni göstermesine rağmen, kaçınamadığı ve sonuçlarını önleyemediği işletme dışındaki koşullar sebep olmuşsa,

    b) Zarar verici olay zarara uğramış kişinin hatasından kaynaklanmışsa,

    c) Zarar verici olay üçüncü şahsın davranışından kaynaklanmışsa ve durumun özel koşullarına göre istenen özeni göstermesine rağmen, bu davranıştan kaçınamamışsa ve sonuçlarını önleyememişse,

    d) Kuruluşa ait çeken/çekilen araçlardan kaynaklanan deray, karambol, imdat, katener kopması, yükü cer edememe, seyirden kayıp ve benzeri nedenlerle işletmeciye ait trenlerin seyir planlarında gecikmeler meydana gelmesi halinde,

    e) Yol ve tesislerdeki bakım nedeniyle trenlerin seyir süresi ve seyir saatlerinin değiştirilmesi halinde

    sorumluluktan kurtulur.

    İşletmecinin sorumlulukları

    Madde 13 - İşletmeci;

    a) Alt yapının kullanılması sırasında kullanılan araçların veya taşınan eşya veya şahıslar ile tren personelinin Kuruluşa, üçüncü şahıslara, çevreye ve insan sağlığına verdiği zarar, ziyandan ve hasardan sorumludur.

    b) Kuruluş haricindeki kurum ve kuruluşlara karşı tamamen ve tek başına sorumludur. Bu konuda Kuruluşa hiçbir suretle müteselsil sorumluluk yüklenemez.

    c) Kendi sorumluluğunda teşkil edilen trenlerde bulunan vagonlarda seyahat eden yolcular ile taşınan eşyaların çıkış işyerinden varış istasyonuna ulaşıncaya ve yüklerin boşaltılmasına kadar geçen zaman içinde korunmasından sorumludur.

    d) Refakatli gitmesi gereken trene, refakat görevlisini temin eder.

    e) Çalıştırdığı personelin her türlü mali, sosyal hakları ile sigortasından bizzat sorumludur.

    f) Kendisine ait çeken/çekilen araçların çevre ve insan sağlığına uygun olduğunu bu konuda yetkili bir birimden belgeler, yetkili birimin şartlarda değişiklik yapması halinde, kendisine ait çeken/çekilen araçlarda da süresi içerisinde gerekli değişiklikleri yapar.

    g) UIC, RIV ve RID standartlarında yapılan/yapılması gereken değişiklikleri, belirtilen süreler içerisinde kendisine ait çeken ve çekilen araçlarda yapar.

    h) Servisteki çeken/çekilen araçlarında tadilat yapmak istediğinde Kuruluşun onayını alır.

    i) ve Kuruluşa bağlanan sebepler zarara katkıda bulunmuşsa, her bir taraf kendisine bağlanabilen sebeplerin zarara katkıda bulunduğu ölçüde sorumludur. Her bir tarafa bağlanabilen sebeplerin hangi ölçüde zarara katkıda bulunduğu Kuruluş ve işletmeci tarafından oluşturulan müşterek heyetle saptanır.

    DÖRDÜNCÜ BÖLÜM : Çeşitli ve Son Hükümler

    Taşınmazların kullanılması

    Madde 14 - İşletmecinin talebi halinde, istasyon, hangar, rampa, antrepo, açık arazi gibi yerler uygun olması durumunda, Kuruluş mevzuatına göre kiraya verilebilir.

    Sigorta

    Madde 15 - Sigorta ile ilgili hususlar aşağıda belirtilmiştir:

    a) Diğer şahıslara ait çeken ve çekilen araçlar; poliçenin Kuruluşca belirlenecek teminatlar ile özel koşulları taşıması kaydıyla, Kuruluş veya diğer şahıslar tarafından, Kuruluş nam/hesabına, kaza ve yangına karşı sigorta ettirilir. Sigorta ücreti işletmeciden alınır ve poliçenin onaylı bir nüshası Kuruluşa verilir.

    b) Diğer şahıslara ait çeken ve çekilen araçların, Kuruluşa ait işyerlerinde tamiri yapılması halinde, tamir tutarları diğer şahıslar tarafından Kuruluşa ödenecektir. Kuruluş hiçbir şekilde sigorta şirketi ile muhatap olmaz.

    c) Sigorta şirketinin tenzili muafiyet uyguladığı araçların hasarlanması ve Kuruluş atölye ve fabrikalarında tamir görmesi halinde, muafiyetin altında kalan hasarlar ile hasarın muafiyet tutarını aşması durumunda hasar meblağından düşülen muafiyet tutarı diğer şahıs tarafından karşılanır.

    d) Sigorta şirketince herhangi bir nedenle ödenmeyen ( sigorta kapsamı dışında kalan hasarlar ile eksik sigorta uygulamasının vukuu bulması halinde, tahsil edilmeyen tazminat miktarı diğer şahıs tarafından ödenir.

    e)İşletmeci, herhangi bir kazada üçüncü şahıslara veya Kuruluşa ait tesislere ve araçlara vereceği maddi ve bedeni zararları, belirlenen limitler üzerinden teminat altına alacak olan üçüncü şahıs mali mesuliyet sigortasını yaptırır.

    Uluslararası taşımacılık

    Madde 16 - İşletmecinin kendisine ait çeken/çekilen araçları uluslararası demiryolu şebekelerinde kullanması halinde; uluslararası andlaşma, sözleşme ve mevzuat geçerlidir.

    Yönetmelikte hüküm bulunmayan haller

    Madde 17 - Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde Kuruluş mevzuatı ile eşdeğer uluslararası mevzuat hükümleri geçerlidir.

    Yürürlük

    Madde 18 - Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

    Yürütme

    Madde 19 - Bu Yönetmelik hükümlerini Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürü yürütür.

    Mevzuat Kanunlar