ADALET KÜTÜPHANELERİ YÖNETMELİĞİ

    Adalet Kütüphaneleri Yönetmeliği

    BİRİNCİ KISIM : Genel Hükümler

    Amaç

    Madde 1- Bu Yönetmeliğin amacı, Adalet Kütüphanelerinin kurul

    ması, ko

    runması, yönetimi, ihtiyaçlarının karşılanması, bunlardan yararlanıl

    ması usul ve esaslarını düzenlemektir.

    Kapsam

    Madde 2- Adalet Kütüphaneleri şunlardır:

    a) Bakanlık Kütüphanesi,

    b) Adli ve idari yargı kütüphaneleri.

    kütüphaneler, bu konudaki hizmet

    lerdeki birlik, bütçede tasarruf sağlamak, personel ve zamandan kazanmak amaçları ile merkeziyet sistemi esasına göre yö

    netilir.

    Dayanak

    Madde 3- Bu Yönetmelik "2992 Sayılı Adalet Bakanlığının Teşkilat ve Gö

    revleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanun"a dayanılarak düzenlenmiş

    tir.

    Tanımlar

    Madde 4- Bu Yönetmelikte geçen deyimlerden;

    Bakanlık: Adalet Bakanlığını,

    Kütüphane: Bakanlık ile adli ve idari yargı binalarında yayınların muha

    fazası ve bunlardan istifade edilmesi için ayrılan özel yer ve raflı dolapları,

    Mahkeme Başkanı: Bölge idare mahkemesi başkanı ve bölge idare mahke

    mesi bulunma

    yan illerde kurulmuş idare veya vergi mahkemesi başka

    nını,

    Komisyon Başkanı: Kütüphane komisyon başkanını,

    ifade eder.

    Kütüphaneye girecek yayınlar

    Madde 5- (Değişik: 18/05/1994 tarihli Bakan Oluru) Kütüphane ko

    leksiyonu şu yollardan sağlanır:

    a) Satın alınan yayınlar,

    b) Bağış yoluyla kütüphaneye verilen yayınlar,

    c) Özel yasalar gereğince Cumhuriyet başsavcılıklarına gönderilen ya

    yınlar,

    d) Bakanlıkça değişim yoluyla temin edilen yayınlar,

    e) Bakanlık yayınları,

    f) 5680 sayılı Basın Kanunu gereğince incelenmek üzere Cumhuriyet başsav

    cılıklarına verilip Ceza İşleri Genel Müdürlüğüne gönderilen yayınlar,

    satın alınacak yayınlar hakkında "Adalet Bakanlığı Yayın Yönetmeliği" hü

    kümleri uygulanır.

    Bağış yoluyla alınacak yayınların seçim ve kabulü işleri, merkezde Yayın İşleri Dairesi Baş

    kanlığınca, taşra adalet kütüphanelerinde Kütüphane Komisyo

    nunca yerine getirilir.

    Özel yasaları gereğince Cumhuriyet başsavcılıklarına gönderilip de soruş

    turma ve kovuştur

    maya tabi tutulmayan yayınların bir nüshası mahalli kütüpha

    neye alınır.

    5680 sayılı Basın Kanunu gereğince incelenmek üzere Cumhuriyet baş

    sav

    cılıkları tarafından Ceza İşleri Genel Müdürlüğüne gönderilen yayınlar, so

    ruşturma ve kovuşturma konusu olmadık

    ları takdirde Bakanlık Merkez Kütüp

    hanesine konulmak üzere, bu Genel Müdürlükçe Yayın İşleri Dairesi Başkanlı

    ğına gönderilir.

    İKİNCİ KISIM : Adalet Kütüphaneleri

    BİRİNCİ BÖLÜM : Kuruluş, Organlar ve Görevleri

    Kuruluş yerleri

    Madde 6- Bakanlık merkezinde, Cumhuriyet savcılıkları ve bölge idare mahkemesi başkan

    lığı nezdinde bir adalet kütüphanesi bulunur.

    Organlar

    Madde 7- Adalet kütüphanelerinin organları şunlardır:

    a) Kütüphane komisyonu,

    b) Kütüphane memuru.

    Kütüphane komisyonu

    Madde 8- Komisyon:

    a) (Ek: 02/09/2004 tarihli Bakan Oluru) Bakanlık merkezinde Yayın İş

    leri Dairesi Başkanının görevlendireceği kütüphane şube müdürünün başkan

    lığında kütüphane memurlarından,

    b) Adli yargıda Cumhuriyet savcısının başkanlığında, Cumhuriyet savcı

    sının görevlendireceği savcılık yazı işleri müdürü ve zabıt kâtibinden,

    c) İdari yargıda, bölge idare mahkemesi başkanının başkanlığında, başka

    nın görevlendire

    ceği yazı işleri müdürü ve zabıt katibinden,

    d) Bölge idare mahkemesi bulunmayan yerlerdeki idare veya vergi mah

    ke

    melerinde, bu yer mahkeme başkanının başkanlığında yazı işleri müdürü ve zabıt katibinden kurulur.

    Kütüphane memurluğu

    Madde 9- Kütüphane memurluğu görevli kadrolu memur tarafından yoksa; kütüphane ko

    misyonu başkanlığınca seçilecek zabıt katibi tarafından yürütülür.

    Kütüphane komisyonunun görevleri

    Madde 10- (Değişik: 18/05/1994 tarihli Bakan Oluru) Kütüphane ko

    misyonunun görevleri şunlardır:

    a) Kütüphaneyi düzenlemek,

    b) Kütüphane memurunu denetlemek,

    c) Kütüphane memuruna kitaplık defterini, fişleri düzenli bir şekilde tut

    tur

    mak, kitapların tasnifini yaptırmak,

    d) Meslek mensupları tarafından kütüphane için alınması istenilen ya

    yınların listesini Bakan

    lığa sunmak,

    e) Ödettirilmesi gerekli halleri vaktinde maaş mutemedine bildirmek,

    f) Kütüphane ile ilgili yazı işlerini düzenlemek,

    g) Kütüphaneye gelen kitaplar alındığında, gönderme kağıdının ikinci bölü

    münü Bakanlığa iade etmek,

    h) Sayıştaya verilmek üzere düzenlenmiş yıl sonu listelerini bulunduğu yerde ayniyat say

    manı görevini yapan yetkiliye vermek,

    i) Yargı çevresi içinde kütüphaneden faydalanma işlemini yürütmek,

    j) Adalet Bakanlığının kütüphane ile ilgili olarak vereceği işlerle bu Yö

    net

    melikte gösterilmiş diğer işleri yapmak.

    (Son fıkra yürürlükten kalktı: 02/09/2004 tarihli Bakan Oluru) .

    Kütüphane memurunun görevleri

    Madde 11- Kütüphane memurunun görevleri şunlardır:

    a) Kütüphaneye kayıtlı yayınları ve diğer demirbaşları muhafaza etmek,

    b) Kütüphane defterini, fişleri tutmak, kitapların tasnifini yapmak,

    c) Kütüphanenin düzen ve temizliğini sağlamak, çalışma saatleri içinde ya

    yınları adalet men

    suplarının istifadesine arz etmek,

    d) Ayniyat Talimatnamesi gereğince kütüphaneyi devir ve teslim almak, bu görevden ayrılı

    şında aynı esaslar dahilinde yayınları devretmek, ödettirilmesi ge

    rekli halleri vaktinde komisyon başkanına haber vermek,

    e) Okunmak için alınan kitapların zamanında iadesini takip ve temin et

    mek,

    f) Kütüphane komisyonunun vereceği diğer işleri yapmak.

    İKİNCİ BÖLÜM : Yönetim

    Kayıt ve tasnif

    Madde 12- (Değişik: 18/05/1994 tarihli Bakan Oluru) Bu Yönet

    meli

    ğin 5 inci maddesi uyarınca kütüpha

    neye gönderilen yayınlar, kütüphane me

    muru tarafından imza karşılı

    ğında tes

    lim alınır.

    Bu kitaplar kütüphane demirbaş defterine kaydedilir ve bir kayıt numarası verilir. Demirbaş defteri; kayıt numarası, yazar adı, kitap adı, yayınevi, yayın yeri, yayın tarihi, dili, adedi, cildi, baskısı, fiyatı, kütüphaneye geldiği tarih ve düşünceler sütunlarından oluşur. Kitabın ilk sayfasına demirbaş numarası yazılır ve "Adalet Bakanlığı Kütüphanesi" damgası basılır. (Taşrada "Kütüphane adı" damgası bası

    lır.)

    Demirbaş defterinin her sayfasına numara verilerek, sayfaların birleştiği ye

    rin üst kısmına merkezde Adalet Bakanlığı Kütüphanesi, taşrada bağlı bulun

    duğu komisyon başkanlığının resmi mühürü basılır.

    Defterin ilk ve son sayfalarında kaç sayfadan ibaret olduğu yazılır ve mer

    kezde Yayın İşleri Dairesi Başkanlığı taşrada komisyon başkanı tarafından imza ve mühür ile onaylanır. Demirbaş defterine kaydedilen kitaplar katalogla

    nır ve sınıfla

    nır. Kataloglama kitabın bibliyografik künyesi

    nin katalog kartlarına aktarılmasıdır. (Yazar adı, kitap adı, yayınevi, yayın yeri, yayın tarihi, say

    fası, ciltli veya ciltsiz olduğu bilgilerini içerir.)

    Bakanlık merkez ve taşra kütüphanesinde Anglo Amerikan Katalog

    lama ku

    ralları kullanılır. Buna göre bir kitaba en az üç fiş çıkar. Yazar adı, kitap adı ve konu olmak üzere, ayrıca ek fişler de çıkabilir (seri adına göre). Bu fişler alfabetik olarak ayrı ayrı katalog dolabına yerleştirilir.

    Katalog kartları çıkarılan kitaplar Dewey Onlu Tasnif Sistemine göre sı

    nıfla

    nır. Bu sistemde konular 0-9 arasında genel konular ve ayrıntılı konular için 000-999 arasında numaralar almıştır.

    Tasnif numarası kitap sırtına yazılır ve sınıflama numarasına göre alfabe

    tik olarak raflara yerleştirilir.

    Süreli yayınlar, belli bir isim altında devamlı olarak çıkan ve ne zaman dura

    cağı önceden bi

    linmeyen her türlü yayını kapsar. Bu yayınlar için izleme fişleri hazırlanır. Bu fişlerde derginin adı, yayınevi, sayıları kaydedilir. İzleme fişleri kardex adı verilen, fişlerin yatay doğrultuda ve alfabe

    tik bir düzen içinde bulunduğu özel olarak hazırlanmış bir kutuda muhafaza edilir.

    (Ek: 02/09/2004 tarihli Bakan Oluru) Bilgisayar desteği sağlanarak, Ulu

    sal Yargı Ağı Projesi (UYAP) kapsamında hizmet veren kütüphane komis

    yonları, iki ay içinde toplanarak mevcut olan yayınlarının sayımını yaparlar ve bu Yönet

    melik hükümlerine uygun şekilde kitap künyelerinin bilgisayar orta

    mına aktarılma

    sını sağlarlar.

    Kitapların ayıklanması ve kayıttan düşürülmesi ve imhası

    Madde 13- (Değişik : 02/06/2008 tarihli Bakan Oluru)

    a) "Kütüphane Komisyonu; gerekli gördüğü zamanlarda veya sonu 0 ve 5'le biten yılların Ocak ayında Kütüphanede ayıklama işlemi yapar.

    b) Çalınma ve kaybolma nedeniyle yok olan, ekonomik ömrünü tamamlamış veya kullanılamayacak derecede teknik ve fiziki değerini yitirmiş, yararlanılamaz hâle gelmiş yahut yeni baskıları sağlanmış yayınlar, Komisyon tarafından tespit edilerek kayıtlardan düşürülür.

    c) Hukuk tarihimiz açısından önem taşıyan koleksiyon niteliğindeki yayımlar ile yazma ve basma nadir eserlerin hiçbir şekilde imhasına karar verilemez.

    d) Kayıtlardan düşürülen yayımların imha edilmesine karar verilenler için Taşınır Mal Yönetmeliğinin 27 ve 28 inci madde hükümleri esas alınır.

    e) Komisyon Başkanının onayını müteakip, imhasına karar verilen yayınların değerlendirilmesine ilişkin hususlar, Taşınır Mal yönetmeliği dikkate alınarak Komisyonca yerine getirilir."

    Kayıttan düşme

    Madde 14- (Yürürlükten kalktı: 02/09/2004 tarihli Bakan Oluru)

    Kütüphane ve kitaplık yeri

    Madde 15- Kütüphane yeri olarak, yayınların kolaylıkla ve emin bir şe

    kilde düzenlenmesini temin edecek ve yayınların rahat ve sessizlik içinde ince

    lenmesini mümkün kılacak şekilde Bakan

    lıkta, adli ve idari yargı binala

    rında müstakil bir yer ayrılır.

    Kütüphane için müstakil bir yer ayrılması mümkün olmayan hallerde müna

    sip bir yer kitaplık olarak belirlenir.

    Yukarıdaki fıkralara göre kütüphane yerinin belli edilmesi komisyon baş

    ka

    nına aittir.

    Faydalanma şekil ve şartları

    Madde 16- Adalet mensupları ve personeli kütüphanede bulunan her türlü yayından fayda

    lanabilirler.

    Kütüphane dışında faydalanılan yayınlar, kütüphaneden çıktığı günden itiba

    ren en çok bir ay içinde geri verilir. Yayının başka bir isteklisi bulunmadığı takdirde süre bir defa için bir ay daha uzatılabilir.

    Kütüphaneden çıkarılmayacak yayınlar

    Madde 17- Aşağıdaki yayınlar kütüphaneden çıkarılamaz;

    a) Sözlükler, ansiklopediler ve koleksiyonlar,

    b) Nüshası tükenmiş veya elde edilmesi güç yayınlar,

    c) El veya daktilo ile yazılmış eser veya çalışmalar,

    d) (Ek: 02/09/2004 tarihli Bakan Oluru) Süreli yayınlar,

    e) Komisyonca belirtilecek diğer yayınlar.

    Yayınların kütüphaneden çıkarılmasına izin verilmesi

    Madde 18- Kütüphaneden dışarıya verilmeyen yayınlar, mahkeme, da

    ire ve kurullardaki ça

    lışmalar sırasında faydalanılmak üzere işi bitirdiğinde derhal geri verilmek şartıyla istek kağıdı karşılığında meslek mensuplarına ve

    rilir.

    Ayrıca, istek halinde komisyon başkanı 17 inci maddede belirtilen ya

    yınlar

    dan adalet binası dışına çıkarılmamak üzere meslek mensuplarının kütüp

    hane dı

    şında faydalanmalarına izin verebilir.

    İstek kağıdı

    Madde 19- (Değişik: 02/09/2004 tarihli Bakan Oluru)

    Kütüphane dışına ödünç verilen kitaplar için iki nüsha istek kağıdı doldu

    ru

    lur ve ilgi

    liye imzalatılır. İstek kağıdının bir nüshası okuyucuda, bir nüshası kütüp

    hane memurunda kalır. Kütüphane memurunda kalan nüsha geri getirile

    ceği tarihe göre sıraya konularak sakla

    nır. Kitap geri getirildiğinde kütüphane memuru tarafın

    dan kontrol edilerek teslim alınır. İstek kağıdı ilgiliye iade edilir.

    İstek kağıdında bulunacak hususlar

    Madde 20- İstek kağıdında, emanet verilen yayının ismi, yazarın adı, kitap

    lık ve demirbaş numarası, demirbaş değeri, teslim tarihi, kaç gün ve hangi tarihte geri verilmesi gerektiği açıkça yazılır.

    Bu istek kağıdında ayrıca yayını alanın Yönetmelik hükümlerini bildiğine ve bu hükümlere uymadığı, belirlenen günde çalışma saati sonuna kadar yayını geri vermediği veya yayını herhangi bir zarara uğrattığı takdirde varsa yenisinin satın alınması için bedelini kütüphaneye elden öde

    meyi, yoksa bilirkişi veya mahallinde bulunan diğer kütüphane yetkililerince tayin edilecek değerini Ay

    niyat Talimatna

    mesine göre ödemeyi, aksi takdirde bu miktarın, maaş mutemedi tarafından ilk aylığından bir defada kesilmesini kabul ve taahhüt ettiğine dair kayıt bulunur (Ör

    nek No: 4).

    Yayınların gününde geri verilmemesi halinde yapılacak işlem

    Madde 21- Kütüphane dışında faydalanılan bir yayının gününde geri geti

    rilmemesi halinde kü

    tüphane memuru, durumu komisyon başkanına derhal yazıyla duyurur. Komisyon başkanının yazılı bildirisine rağmen yayın, on gün içinde iade edilmediği takdirde, tazminat bedelinin ilgilinin ilk aylığından ke

    silmesi hususuna dair komisyon kararı maaş mutemedine yazıyla bildirilir.

    Okuyucuların yayınları koruması

    Madde 22- Yayınlardan faydalananların, bunları tam bir dikkat ve itina ile her türlü hasar ve zarardan korumaları, aldıkları zamandaki hali ile ve vak

    tinde geri vermeleri şarttır.

    Yayınların üzerine yazı yazmak, çizgi çizmek, sabit işaretler koymak, iz bı

    rakmak, sayfaları hırpalamak, yırtmak ve benzeri davranışlarda bulunmaktan kaçı

    nılır.

    Kütüphane dışındaki faydalanmalarda, istek kağıdında tatmin edici bir açık

    lama olmadıkça kütüphanedeki faydalanmalarda okuyucu yayını alırken kütüphane memuruna aksini bildirmedikçe yayını tam ve mükemmel bir şekilde teslim almış sayılır.

    Birinci ve ikinci fıkralardaki esaslara uyulmaması halinde yayın geri veril

    memiş addolunur ve ona göre işlem yapılır.

    Ayrılmalarda uygulanacak işlem

    Madde 23- Adalet mensupları ve personeli, bulundukları yerden her

    hangi bir sebeple sü

    rekli olarak ayrılmaları halinde kütüphaneden almış olduk

    ları yayın

    ları derhal geri vermek zorun

    dadır.

    Kuruluş dışındakilerin faydalanması

    Madde 24- Adliye mensubu ve personeli olmayanlar kütüphaneden ko

    mis

    yon başkanının iz

    niyle ve yalnız kütüphanede okumak kaydıyla faydalana

    bilirler.

    ÜÇÜNCÜ KISIM : Yayınların Kütüphaneye Gönderilmesi

    Dağıtım esasları

    Madde 25- Yönetmeliğin 5 inci maddesinin a, b, d, e bentlerindeki ya

    yınlar, kütüphanelerin, belirlenecek ihtiyaçları göz önünde tutulmak sure

    tiyle dağıtılır.

    Adalet mercii ve makamlarının istekleri üzerine satın alınan yayınlar, ev

    vela istekte bulunan yer kütüphanesine gönderilir.

    Yayın gönderme ve demirbaşa kayıt

    Madde 26- (Değişik: 18/05/1994 tarihli Bakan Oluru) Yayınlar, ya

    yın gönderme kağıdı ile kütüphane

    lere gönderilir. Bu kağı

    dın ikinci bölümü alındı belgesi niteliğinde olup, alınan ki

    taplar, bu Yönetmeliğin 12 inci madde

    sine göre kayıtları yapıldıktan sonra, 27 inci mad

    dede belirtilen bilgileri içere

    cek şekilde komisyon başkanı tarafından imza edilerek Bakanlık Yayın İşleri Dai

    resi Başkanlığına gönderilir. (Örnek No: 5)

    DÖRDÜNCÜ KISIM : Çeşitli Hükümler

    Kitap listesi

    Madde 27- (Değişik: 18/05/1994 tarihli Bakan Oluru)

    (Değişik birinci fıkra: 02/09/2004 tarihli Bakan Oluru)

    tüphanede bulunan kitaplar için kitap listesi hazırlanır. Bu listede;

    a) Sıra numarası,

    b) Demirbaş numarası,

    c) Yayın ismi,

    d) Yazarın veya çevirenin adı,

    e) Yayının basıldığı yer ve tarih,

    f) Sahife sayısı,

    g) Cilt sayısı,

    h) Düşünceler,

    gösterilir. (Örnek No: 6)

    Yayınların kaydının tutulması

    Madde 28- (Değişik 02/09/2004 tarihli Bakan Oluru)

    Bakanlık Yayın İşleri Dairesi Başkanlığı tarafından veya diğer kanallar

    dan merkez ve taşra teşkilatı için temin edilen yayınlar, kütüphane demirbaş kaydına alınır.

    Bakanlık Yayın İşleri Dairesi Başkanlığı merkezi bilgisayar ile taşra kü

    tüp

    hanelerinin kayıt ve işlemlerini takip ve kontrol eder. Görülen eksiklik ve aksaklık

    lar kütüphane komis

    yonu başkanlığı kanalı ile yerine getirilir.

    Mahalli adalet kütüphanelerinin denetlenmesi

    Madde 29- ( Değişik: 18/05/1994 tarihli Bakan Oluru) Adalet kütüp

    haneleri bağlı bulundukları komisyon başkanlığının daimi gözetim ve denetimi altındadır. Komisyon başkanı, kitaplık memuruna Yönetmeliğin uy

    gulanma

    sında yol gösterir ve onun bu görevini Yö

    net

    meliğe uygun şekilde ya

    pıp yap

    madığını araştırır.

    Adalet kütüphanelerini, ayrıca adalet müfettişleri ve Bakanlık Yayın İş

    leri Dairesi Başkan

    lığı ile adli ve idari yargı adalet komisyonları ve Cumhuriyet başsav

    cıları da denetlerler ve teftiş sonucunu layihalarında belirtirler.

    Adalet müfettişleri, Yayın İşleri Dairesi Başkanlığı, adli ve idari yargı ko

    misyonları teftiş layihalarını düzenlerken aşağıda yazılı hususları göz önünde bu

    lundururlar:

    a) Kütüphanenin bakım ve düzeninin iyi olup olmadığı,

    b) Kütüphane defterinin, fişlerin Yönetmeliğe uygun olarak tutulup tu

    tulma

    dığı, kitap listesi

    nin zamanında tanzim edilip edilmediği,

    c) Kütüphane hizmetlerinin Yönetmeliğe uygun olarak yürütülüp yürü

    tülme

    diği,

    d) Okuyucuya verilmiş kitapların akibetinin zamanında takip edilip edil

    me

    diği,

    e) Yitirilmiş yayın varsa ne gibi işlem yapıldığı,

    f) Eskimiş ve kullanılamayacak duruma gelmiş yayın olup olmadığı, varsa bunlarla ilgili işlemin yapılıp yapılmadığı,

    g) Kitap listesinin yayın mevcuduna göre düzenlenip düzenlenmediği,

    h) Kütüphane komisyonu ve kütüphane memurunun Yönetmelikte ken

    dile

    rine verilmiş gö

    revleri lâyıkı veçhile yapıp yapmadıkları.

    Sorumluluk

    Madde 30- Adalet kütüphanesinin düzenli bir şekilde yönetilmesinden ve yayınların muha

    fazasından komisyon başkanı ve üyeleri ile kütüphane me

    muru sorumludur.

    Geçici Madde- Kütüphane komisyonları bu Yönetmeliğin yürürlüğe gir

    diği tarihten itibaren en geç bir ay içinde toplanarak, halen mevcut olan ya

    yınla

    rın sayı

    mını yaparlar ve listesini düzen

    lerler; yayınların bu liste muhteva

    sına, bu Yönetme

    lik hükümlerine uygun bir şekilde yeniden kü

    tüphane defte

    rine kaydını ve kütüpha

    neye intikalini sağlarlar.

    Yukarıdaki fıkra uyarınca düzenlenecek listenin bir örneği (Yayınlar ye

    niden kayıt ve kitap

    lığa intikal ettirilmiş) kaydıyla Bakanlık Eğitim Dairesi Başkanlığına gönderilir.

    Kaldırılan hükümler

    Madde 31- 12 Ağustos 1968 tarih ve 12974 sayılı Resmî Gazete'de neş

    re

    dilen Adalet Ki

    taplıkları Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.

    Yürürlüğe girme

    Madde 32- Bu Yönetmelik Adalet Bakanının onayı ile yürürlüğe girer.

    Yürütme

    Madde 33- Bu Yönetmelik hükümlerini Adalet Bakanı yürütür.

    Ekleri görebilmek için fihristi kullanınız.

    Mevzuat Kanunlar